توصیه هاى تغذیه اى در درمان 

کم خونى بارداری

توصیه هاى تغذیه اى در درمان کم خونى بارداری

کم خونى در باردارى

تعریف کم خونى در دوران باردارى اندکى با کم خونى براى افراد معمول متفاوت است. زیرا افزایش حجم خون در باردارى باعث مى شود غلطت گلبول هاى قرمز در خون به طور فیزیولوژیک کاهش یابد.

درحالى که کم خونى در زنان غیر باردار با هموگلوبین کمتر از ۱۲ گرم در دسى لیتر تعریف مى شود. در دوران باردارى هموگلوبین کمتر از ۱۱ گرم در دسى لیتر کم خونى محسوب مى شود. این تعریف براى زنان باردار که مکمل آهن دریافت مى کنند نیز تفاوت دارد.

 

آنمى فقر آهن (Iron deficiency Anemia) 

کمبود آهن زمانى روى مى دهد که افزایش نیاز به آهن وجود داشته باشد. و یا اتلاف بیش از حد خون موجب کاهش ذخایر بدن شود. دو علت شایع کم خونى در دوران باردارى فقر آهن و خونریزى حاد است.

نیاز مادر به آهن در یک باردارى طبیعى ۱۰۰۰ میلى گرم است. از این میزان ۳۰۰ میلى گرم مربوط به جنین و جفت می باشد.  و ۵۰۰ میلى گرم مربوط به افزایش توده هموگلوبین مادر است. و ۲۰۰ میلى گرم نیز مربوط به میزانى است که به طور طبیعى از طریق دستگاه گوارش، ادرار و پوست دفع مى شود.

با افزایش حجم خون در طى سه ماهه دوم باردارى، کاهش آهن اغلب به صورت افت قابل توجه غلظت هموگلوبین تظاهر مى کند. در سه ماهه سوم براى افزایش میزان هموگلوبین مادر و نیز براى انتقال به جنین، آهن بیشترى مورد نیاز است. چون میزان آهن منتقل شده به جنین در مادران مبتلا به فقر آهن با مقدار منتقل شده در مادران طبیعى مشابه است، حتى نوزادى که از مادر شدیداً کم خون به دنیا مى آید، دچار کم خونى فقر آهن نمى شود. اما میزان ذخایر آهن بدن نوزاد با وضعیت مادر از لحاظ آهن در ارتباط است.

توصیه هاى تغذیه اى در درمان کم خونى بارداری

*  منابع غذایى حاوى آهن مثل گوشت، مرغ، ماهى، حبوبات و سبزى هاى سبز تیره مثل جعفرى در برنامه غذایى روزانه مصرف کنید.

*  از انواع مغزها مثل گردو، بادام، پسته، فندق و انواع خشکبار مثل برگه ها، توت خشک، کشمش و خرما که منابع خوبى از آهن هستند به عنوان میان وعده استفاده نمایید.

* منابع غذایی ویتامین C مثل سبزى هاى تازه و سالاد (شامل گوجه فرنگى، کلم، گل کلم، فلفل دلمه اى) و همچنین چاشنى هایى مثل آب لیمو و آب نارنج تازه که جذب آهن را افزایش مى دهند به همراه غذا مصرف شود.

* براى جذب بهتر آهن غذا، از مصرف چاى، قهوه و دم کرده هاى گیاهى یک ساعت قبل از غذا و حداقل دو ساعت پس از غذا خوددارى گردد. همچنین از مصرف چاى پررنگ اجتناب شود.

* براى کاهش اختلالات گوارشى و جذب بهتر آهن، بهترین زمان مصرف قرص آهن پس از غذا و یا شب قبل از خواب است.

 

منبع: راهنمای جامع تغذیه مادران باردار و شیرده؛ وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی

 

<